Feet....

5 aug. 2011   Montefiascone- Viterbo

De Romeinen waren precieze jongens, hun wegen bouwden ze met zo een nauwkeurigheid dat ze nu, 2500 jaar later, nog gebruikt worden.

Ze maakten de weg in een aantal fases. Een basislaag, die de laagste van de laagste slaven moesten aanbrengen. Eerst bomen kappen en het deel ontginnen. Alle stenen en wortels uitgraven, en egaliseren. Alle stenen uit de grond moesten vervolgens vergruist.

En tezamen met een soort kleispul op de bodem van de "greppel" worden aangestampt. Daarop legden de iets gevorderden slaven een laag grind met kalkmortel. Aan de zijkant kwam een opstaande rand van omhoog geplaatste stenen, een soort stootrand. Inmiddels was de basislaag dan stevig genoeg en waren de stenen voor het plaveisel aangevoerd. Die kwamen nauwkeurig tegen elkaar aan geplaatst net wat hoger in t midden en zo vlak mogelijk te liggen op dat grindbed en werden vevolgens vastgevoegd. Aan de zijkanten kwamen eerst twee watergreppels om regenwater af te voeren en aan weerszijden een soort van voetpad. De weg had een exacte breedte van 13 roman feet, een lengtemaat die zij gebruikten ,en die wij nu naar 26,5 cm zouden omrekenen.

Niks meer en niks minder want al het Romeinse legermaterieel was naar deze maatstaven gemaakt. Terwijl de slaven de weg constueerden met bloed , zweet en tranen, reden de keizers met hun paardenspannen erover om het ene naar het andere dorp of stad aan hun rijk toe te voegen. Daar waren die wegen natuurlijk ook voor gemaakt, handel en vervolgens landje-pik.

Al deze wegen begonnen vanaf het centrum van hun universum ; Rome!

Elke keizer vond zichzelf belangrijk genoeg om een nieuw deel aan het rijk toe te voegen, een weg te bouwen en die vervolgens naar zichzelf te noemen.

Hij was tenslotte degene die deze weg had "gerealiseerd". Keizer Cassius besloot de weg tussen Rome en Fidenze aan te pakken. Weinig oorlog en genoeg andere stenen in de buurt hebben ervoor gezorgd dat grote delen nu nog intact zijn. Soms volledig opgegaan in een stuk bos of diep onder ons nieuwe plaveisel asfalt. Maar tussen de kleinere dorpen gewoon nog de weg!

Dus loop ik ,net als Keizer Cassius, de marktkoopman, de boeren, het leger, en andere pelgrims over deze weg: op naar Rome...

Waar Romeinse keizers ook goed in waren was vrije tijd. Een beetje rondhangen in hun paleis, een spannend feestje op z'n tijd( met de dames slaven) en natuurlijk naar het badhuis.

De omgeving hier is een groot vulkanisch gebied, en dus zijn er volop warmwater bronnen. De herkomst van de thermen die wij kennen ligt hier. Een dagje ronddobberen in een van nature warm bad met allerlei mineralen erin. Een scrubje met kwarts-zand. En daarna uitrusten met een tros druiven in de zon op een ligbedje.

Ook sommige pelgrims hebben geluk; wij!

Vlak voor Viterbo liggen de: Sorgente termale del Bagnaccio, aan de Via Francigena.  Oscar en ik spreken af dat we daar op elkaar wachten en stoppen.

Het is een Italiaans onderonsje, geen enkele toerist weet de weg naar deze oude Romeinse baden te vinden.

Vier poelen oplopend in warmte liggen er aan een stroompje met gloeiend heet en kalkrijk water. We blijven er zeker 2 uur ronddobberen. Er is tijd genoeg.

De keizers geloofden in de heilzaamheid van deze bronnen en dat ze er veel en veel mooier van werden. Maar volgens mij moet je er dan wel langer dan twee uur in. Ik merk geen verschil, behalve dat ik de laatste 6 km daarna vooral langzaam wil. Lopen naar zo'n loom badje is toch echt minder.

Viterbo is een grote stad, een van de grotere op mijn route tussen

's-Hertogenbosch en Rome. Ergens had ik bedacht om er twee nachten te blijven maar daar denk ik bij het binnenlopen al anders over. Ik heb gebeld met de parrochie van Saint Andrea voor een overnachtingsplek. De kerk blijkt midden in de oude middeleeuwse wijk "pellegrino" te liggen. Als we om een uur of twee aanbellen mogen we er van een nogal bozig klinkende dame nog niet in. "Dopo tres" klinkt het door de telecom van de bel. Als we om 3 terug komen komt ook de jonge Phillipijnse pastoor net aan.

Ons bed staat in de oude school, die ooit vol met kinderen was zoals de bijbehorende kerk vol mensen zat. Het wonen in een middeleeuwse wijk is en was niet makkelijk. Iedereen verhuisd naar de buitenrand. Historie is er alleen nog voor toeristen die zich door de nauwe straatjes wurmen. "Ooo wat moet het hier vroeger prachtig zijn geweest, zonder al die moderne toevoegingen van electra en zo" zeggen ze. Voor hun eigen gemak vergeten ze hoe het vroeger moet hebben gestonken zonder riool, en dat er in deze schattige huisjes grote gezinnen moesten wonen. Dat er dieren liepen op straat, en dat ze er ook geslacht werden. En dat er in tijden van belegering soms geen poort open was en dus ook geen eten.

Zoals de Via Cassia soms verdwijnt onder t asfalt, zo verdwijnt hier het echte middeleeuwse "woongenot" achter een splinternieuw informatiebord.

Mensen houden van geschiedenis zonder de echte soms gruwelijke en lelijke keerzijde.

 

13 Romeinse voet" breed verbond de ene met de andere stad, en door deze weg werden ze groter en groter. De Romeinse weg was de basis voor de groei van een middeleeuwse stad.

 

Op deze 13 voet brede Via zet ik ergens vandaag uitgerekend mijn 13 miljoenste voetstap van mijn 6000 km pelgrims-tocht!

Ik voel me te klein om te zeggen dat dat geschiedenis is.....

Skyline van Toscane....

22 july 2011  Gambassi- San-Gimignano

Twee rijke rivaliserende families bouwden in de 12e en 13e eeuw dat wat San-Gimignano nu een toeristische trekpleister maakt ; torens.

Niet een, maar in totaal 72 stuks, de ene nog hoger dan de andere telkens weer om elkaar af te troeven. Was de familie Ardingnelli klaar met een toren van 12 meter dan bouwde de familie Salvucci er een van 15 meter hoog. Op zich een vredevolle manier van oorlogje voeren.

Samen maakten deze families van dit dorp een sterk en belangrijk fort. Om de stad heen werd een flinke stadsmuur opgetrokken met een aantal stadspoorten. Ieder naar belangrijke uitvalswegen, een natuurlijk naar Rome.

Voor pelgrims maakte dat dat San-Gimignano een veilige plek werd op een route vol gevaar. Er waren in dit betrekkelijk kleine stadje 5 kloosters en 4 hospitals (die hadden toen nog niet veel met ziekenhuis te maken)

Er waren volop gelegenheden om te eten en drinken, en een publiek badhuis om jezelf na een paar weken onderweg eens goed te wassen. En voor wie geloofde in vergeving van alle zonden na aankomst in Rome, was er een bordeel. Al met al de perfecte plek om als pelgrim te blijven.

Van de torens zijn er nu nog 7 intact over, en dat ziet er al prachtig uit.

Al in Gambassi kan ik bij vertek in de ochtend de stad waar ik vandaag heenlop zien liggen. Bovenop een heuvel hoog boven alles in de omgeving uit. Ik loop tussen de enorme wijn en olijfgaarden van een aantal belangrijke fattoria's in de omgeving. Soms staat er een bordje met geen toegang of Privee maar schijnbaar maken ze voor pelgrims graag een uitzondering wij mogen wel over hun landgoed heen op weg naar San-Gimignano. Soms hebben ze zelfs een rustplaats met waterpomp gemaakt of een pelgrimsgedachte op de muur van schuur gemaakt. Langzaam aan begint Italie zich denk ik te beseffen wat de Via Francigena cultureel maar ook economisch kan betekenen. Kleine, niet zo toeristische dorpen zouden enorm kunnen profiteren van de toenemendecstroom aan pelgrims. Want daar ben ik van overtuigd, die gaat er komen. Elke pelgrim die naar Santiago is gelopen wil uiteindelijk ook wel een keer naar Rome. Hoe makkelijker de weg, qua kaarten, bewegwijzering en overnachtingsplekken hoe lager de drempel is om te gaan.

Waar ik nu soms een hele week geen andere pelgrims kan treffen, en mijn maximum op 4 pelgrims in een keer staat zal dat in de nabije toekomst wel anders zijn.

San Gimignano heeft nog twee belangrijke kerken, er staan er natuurlijk ontelbaar veel in dit stadje, maar deze twee hebben een schat aan fresco's tegen de muur. De Duomo en de kerk van San Augustino. In het klooster van de laatste heb ik vannacht een bedje gekregen. En de sleutels van de poort!

Telkens weer als ik zo'n setje sleutels krijg overhandigd ben ik blij verrast. Want met die sleutels heb ik niet alleen de toegang maar ook hun vertrouwen in mijn hand. Hotels, woonhuizen,kastelen, kloosters en kerkdeuren van allemaal heb ik ze al in handen gehad.

In de middag heb ik afgesproken met Debora en Jaap, en hun dochters Eva en Jasmijn. Ze zijn hier in de buurt op vakantie. We spreken af voor de kathedraal om 1 uur om daarna samen te lunchen. Net voor 1 kom ik aan bij de Duomo en wacht zittend op de trappen. Om me heen klinkt het of ik in Nederland voor de kerk wacht.

We vinden een redelijk rustig terras om een hoek bij de kathedraal, en tot mijn verbazing praat het meisje in de bediening engels met ons. Wow, denk ik, echt toerstisch, en lang niet zo leuk als moeite moeten doen je te redden in het Italiaans. Dus bestel ik met;  vorrei...., una botteglia aqua naturale, e vino bianco.

Daarna hebben we nog tijd voor een rondje en kan ik het niet laten ze een sneak-previeuw in de kloostertuin te laten zien. Ik heb tenslotte de sleutels, en vanaf de poort kan je naar binnen kijken. Terwijl ik de poort van het slot af draai verzamelen zich een paar andere toeristen om me heen. No, no, solo por pellegrini leg ik uit, voor ze allemaal mee naar binnen willen. Ik zie de verbazing op hun gezichten als ik de poort daadwerkelijk open, en de middeleeuwse kloostertuin zichtbaar wordt. Volgens mij willen ze ineens allemaal pelgrim zijn!!!

En het is waar, soms slaap ik op de meest waanzinnig mooie plekken, maar soms ook op een matrasje op de grond.

Daarna is er nog tijd voor gelato bij de wereldkampioen ijsmaken en loop ik met ze mee naar de parkeerplaats ,aan de Via Francigena. Even voelde ik mezelf op vakantie in Toscane deze middag. Maar de klokken van de kerk maken me al snel weer pelgrim. Om 5 uur begint de mis, en als bewoner van het klooster moet ik daarheen. Net op tijd schuif ik aan in de kerkbankjes. Het duurt maar 30 minuten alles bij elkaar.

Na de "mis" krijg ik een armbandje met een soort Maria, maar dan anders. Een beschermheilige voor een meisje alleen onderweg. Ik moet toegeven die zijn er inderdaad niet (veel) op deze Via, het zijn toch vooral mannen die hier lopen.

Morgen komt Fabio voor t weekend, (ach het is maar 800 km van Trieste), naar Toscane. Hij komt aan op t station van Pogibonsi (what's in a name?!) zo'n beetje 11 km van San-Gimignano. Dan kan ik gaan zitten wachten tot hij er is, of doen waar ik goed in ben, wandelen!

Morgen dus een solo andata à piedi, naar Pogibonsi.

En daarna met de bus terug naar San-Gimignano...

Va bene...

12 july 2011 Fidenze-Fornovo- Sivizzano

Si si va bene, de hele dag.... Alles goed?

Ja,ja alles goed...

Sommige Italiaanse woorden hoef je niet te leren, daarvoor wordt wel gezorgd dat je ze onthoud. 

Pronto...., si parrochio...?

Io sono una peregrina Olandese....

Tutti sola??? Si si sola....

Madre mia, (en dan met je handen in de lucht uit elkaar naar boven wijzen) SOLA...

Vraag ik : dove sei..., of io cherco, hai un...

Waar is, ik zoek, of is hier...

Dan krijg ik steevast een heel uitgebreid antwoord van tutti dritto, en sinistra...

Het is duidelijk Italianen houden van veel en uitgebreide woorden.

     

En dan daarnaast nog al dat gepraat met handen en zonder woorden, hillarisch!!!

Vandaag heb ik met de 40 kilometers die ik (zonder dat ik eigenlijk wilde) weer heel wat Italiaans aangehoord en geprobeerd te begrijpen.

Ik vertrek vroeg, om 6 uur, want ik heb zo'n 30 km te lopen. De thermometer in Fidenze laat me op dat uur al schrikken, 26 graden.

Ik weet dat ik de eerste 20 kilometers in de ochtend moet maken, dan kan ik nog redelijk snel. De laatste 10 na de middag en ik ben rond 3 uur in Fornovo.

En dat klopt. Tot daar is alles ok.

De route is prachtig, al meteen na Fidenze beginnen de heuvels die het begin van de Appenijnen aankondigen.

Ik heb de route in 3 stukken gedeeld van +/- 10 km en kan precies daar ook pauze houden. Al om 8 uur heb ik er de eerste 10 opzitten en er is inderdaad een barretje voor koffie en ontbijt. Een mevrouw op straat verteld me dat hij zo wel open zal gaan. Ze hebben dan wel geen brood maar wel taart en er wordt voor me een gigantisch stuk met pruimen en druiven afgesneden. Pas om 9 uur loop ik er weg. Maar voor m'n gevoel heb ik tijd genoeg.

Om 12 uur ben ik op plek 2 en ik koop er een meloen voor de lunch die ik op een terrasje opeet met een koffie en water.

De route gaat daarna langs de rivier, prachtig mooi en ik moet mezelf echt tegen houden niet even in t water te duiken. Achteraf slim want als ik in Fornovo aankom mijn eindplek voor die dag is het 3 uur. Maar wat ik nog niet weet is dat ik nog 8 km verder zal moeten !

Het adres op m'n lijst heb ik zo gevonden, en ik heb vanochtend gebeld en het antwoordapparaat ingesproken. Er doet een dame open, maar die doet de deur ook gelijk weer dicht. Vreemd vind ik, dus bel ik nog maar eens.

Ze verteld me dat dit geen adres voor pelgrims is, en wil de deur meteen weer dichtdoen. Dit keer ben ik echter sneller en ik zet m'n voet tussen de deur. Het lijkt me toch belachelijk dat ik zo wordt afgescheept. Zelfs als ik haar vertel dat het toch echt op de lijst staat, verblikt of verbloost ze niet, haar antwoord is NO, va bene!! En alhoewel ik het natuurlijk helemaal niet va bene vind zit er niks anders op dan te gaan.

Bij wat navraag op straat weet ook niemand een andere oplossing dan 5 km terug. Maar dat vind ik dan niet weer heel handig. Het enige hotel dat er zit is verschrikkelijk duur en achteraf ook 'complet'.

Ik kijk op m'n lijst wat dan te doen en ik bel de herberg in Sivizzano, 8 km verder. Ze hebben zeker plek voor me, en ik vertel ze dat ik er echt nooit voor half 6 zal zijn, maar dat is gelukkig geen probleem.

Dus stap ik om half 4 opnieuw de hitte in en verbeeld mezelf in een flinke sneeuwstorm.

Het eerste stuk gaat over de weg, daarna langs de rivier. Tot daar gaat alles goed, ik moet de rivier oversteken en daar houd t pad op....

Ik kijk op m'n kaart en zie dat ik de rivier eigenlijk bijna in z'n geheel moet volgen tot 3 km voor Sivizzano.

In de rivier staat geen druppel water, dus doe ik wat me t slimste lijkt, lopen door de rivier bedding tot ik bij de brug ben die ik over moet.

Als ik daar aankom is het inmiddels een uur verder.

Ergens voel ik dat t niet goed met me gaat... Ik verlies m’n focus en ik voel een soort kippevel onder alle warmte op m'n lijf, en ik kan niet echt plaatsen wat...      Het lijkt op koude rillingen.

Er zit maar een ding op, spreek ik mezelf streng toe, zitten in de schaduw, en waarschijnlijk iets doen aan m'n suikerspiegel, en mijn hele waterzak leegdrinken!!  En waag t niet om flauw te vallen zeg ik boos tegen mezelf!!!

Jij met je stomme acties! 43 km in de bloedhitte lopen...

Ik klink tegen mezelf zoals m'n moeder boos op me zou kunnen zijn, en t helpt enigsinds. Dus zit ik op een stoepje als ik wordt aangesproken door een mevrouw die net van de supermarkt komt, va bene? vraagt ze, en ik moet toegeven dat het niet va bene gaat...

Kom zegt ze ik zet je voor de herberg af, het is nog 2 km.

Als ik m'n rugzak in de auto zet, zegt ze

Madre Mia, tutti sola, en ze wijst met haar handen in de lucht.

En ik kan haar dit keer niet anders dan gelijk geven....ik dacht een paar minuten daarvoor precies t zelfde.

Van de vrouw van de pastoor krijg ik een glas zoete ranja, en nadat ik heb gedouched gaat het al stukken beter.

Omdat er alleen een echt restaurant in het gehucht zit verteld ze me dat ze in de keuken van de ostello wat voor me klaar kan zetten zodat ik kan koken.

Spagetti met tomaten en verse basilicum. Er ligt een groot stuk parmeggiano en een tube met groentenspul. In de koelkast staat een fles wijn.

In de avond komt er een splinternieuwe pelgrim aan. Eerste dag, nieuwe en veel te veel spullen, loeizware rugzak en geen wandelschoenen, geen ervaring, en 18 dagen om naar Rome te lopen. Vandaag liep hij van Fornovo naar Sivizzano, mijn laatste stuk van die dag. Hij heeft er 4 uur over gedaan en heeft last van z'n rug van de rugzak.

Maar ik houd wijselijk m'n mond, ik heb mezelf vandaag net zo overschat als hij voor zijn pelgrimstocht!

Op naar de Saint-Bernhard....

27 juni 2011    Orsieres- Col Saint Bernhard.

Het is zeven uur in de ochtend en ik loop langs een waterval op een pad met om me heen honderden orchideeën.

Vandaag is de dag waar ik al maanden naar heb uitgekeken. De dag dat ik naar het hoogste punt van deze pelgrimstocht ga lopen.

Het pad dat ik vandaag heb gevolgd is met geen duizenden woorden te beschrijven. 

Om 5 uur ging de wekker en om 6 uur zaten we aan het ontbijt in hotel

Terminus. Ruim voor de andere wil ik weg zijn, deze dag wil ik graag alleen maken.

Aurelian daarvan weet ik dat ik die wel voor zal blijven, maar Fabio is net als ik een ervaren wandelaar. Maar allebei zijn we ook pelgrim en al eens naar Santiago gelopen, en dus weet ik, dat hij weet en begrijpt dat je sommige stukken gewoon alleen wilt volbrengen.

Het is geen makkelijke weg te voet. Binnen de totale 25 kilometer die ik maak moet ik er bijna 2000 stijgen. Vroeger een gevaarlijke onderneming voor pelgrims, de route is en was zwaar maar wij hebben tegenwoordig wel wat betere middelen om hem te volbrengen. Net als de pelgrims toen houd ik al dagen het weer in de gaten. De grootste valkuil op deze weg. Als het waait is het zo open op een berg al snel een storm. Regen hier beneden betekend daar op die hoogte; sneeuw.

Natuurlijk is er voortaan de tunnel, maar ook dat is voor mij geen optie, dan had ik net als pelgrims toen gewacht tot ik de oversteek zou kunnen maken.

Gelukkig is het stalend weer als ik opsta en fluiten de vogels volop, letterlijk en figuurlijk geen wolkje aan de lucht.

Orsieres uit loop ik over een nog redelijk breed pad maar wel meteen flink omhoog het bos is. Het is er nog muisstil.

Ik volg paden met grote stenen en gravel en steek over Romaanse en houten bruggetjes. Op elke hoek is wel een watervalletje.

Tegen een uur of half elf kom ik aan in Bourg Saint Pierre. Een typisch Alpen dorp met kleine houten huisjes tegen de bergwand aangeplakt. Ik neem er een klein uur pauze. En een espresso op het terrasje in de zon. Met de tijd waarin ik heb gelopen ben ik hardstikke blij.

In kilometers ben ik op de helft. Maar ik weet ook dat dat niks zegt. De stijging die ik nu nog moet is wat belangrijk is.

Ik heb nog zo een duizend meter in de hoogte voor de boeg. En de kilometers die ik in de ochtend heb gemaakt zitten natuurlijk wel in m'n lijf.

Na het verdwijnen van de bomen zijn er marmotten. Met hun hoge fluitgeluid waarschuwen ze elkaar dat en gevaar is. Daarmee vertellen ze mij ook waar ze zitten. Net als de herten zijn ze te snel voor n foto en ik verwacht in deze omstandigheden ook geen informatiebord met een tekening.

Ze rennen achter elkaar aan tussen de overvol in bloei staande alpenweides en springen op de rotsen die er tussenin liggen.

Ik geniet van elke stap die ik zet en let niet op, op hoe moe ik ben of hoe ver nog of hoe laat. Ik weet dat ik het kan halen, dus ben ik nu hier en nergens anders.

De weg is inmiddels en smal en af en toe risicovol paadje geworden. De route is af en toe aangegeven met een geel vierkant. Ik volg vooral het spoor van degene die voor me liepen, over dit smalle paadje moet ik de berg op.

Hannibal met olifanten, Napoleon om tot koning van Italie te worden gekroond, Romeinse legers en koningen en pelgrims net als ik op weg naar Rome.

Er was geen andere weg te voet dan dit pad. Duizenden jaren ligt het er dus al. Alleen het seizoen maakt het verschil.

Af en toe is er nog een geplaveid stuk, of wat uitgehakte treden die de ouderdom en gebruik verraden.

Daarna komt de sneeuw, gelukkig niet al te veel meer. Het is warm genoeg om in een korte broek en een hemdje te lopen.

Het lastige van de sneeuw is dat je niet weet wat eronder zit. Elke stap moet ik voorzichtig zetten of in de stappen van mijn voorganger. De stukken zonder sneeuw zijn bijna zonder uitzondering waterstroompjes met smeltwater. Waar ze breed zijn liggen er wat stapstenen.

Als ik het bordje met hospice zie heb ik het laatste zware uur te gaan.

Het pad is stijl en eindeloos maar het uitzicht onbetaalbaar! Ik ben heel heel erg hoog en helemaal in mijn eentje.

Om 4 uur kom ik aan op Saint-Bernhard tussen de toeristen die met de auto komen. Ik ben dood en doodmoe, maar vooral heel heel erg blij en trots. Gelukkig is een van de toeristen zo aardig een foto van met te maken bij het bord met de hoogte. Normaal ben ik daar niet zo van, maar dit keer,

Hè ik ben wel op de saint Bernhard geklommen.

Daar sta ik dan naast een bord dat niet eens het hoogste punt aangeeft waar ik vandaag ben geweest.

Moe maar meer dan voldaan meld ik me binnen bij de hospice van het klooster op de Col.

Hier kunnen reizigers al heel lang terecht na hun klim de berg op. Ik krijg een warme kop thee met lekker veel suiker en daarna een briefje met mijn kamernummer.

Een warme douche, een handwasje en ik ben weer helemaal de oude. Wat ben ik meer dan tevreden met mijn lijf die deze reis, die ik tot een aantal jaar geleden tot onmogelijk had gerekend, zo sterk heeft volbracht.

Dit is veruit het aller aller leukste bijzonderste en mooiste dat ik ooit met "mezelf" heb gedaan!!!

De onvolkomenheid van geloof......

21 juni 2011  Yverdon- La Sarraz

Mijn boek zegt ga na Yverdon naar Orbe. Daarna ga je links via Echallens naar Lausanne. Maar route 70 zegt ga naar rechts. Het boek zegt; dat is 12 km langer en meer klimmen en terug naar de Jura. Mijn hart zegt, rechts, daar ligt Romainmôtier, daar moet je heen!! Volg route 70, neem de tijd...

Ik zoek een plek halverwege de route, en vind een slaapplaats in La Sarraz, bij Christine de Raad. Kind van Nederlandse ouders maar opgegroeid in Geneve. Ze heeft plaats voor me, twee nachten maar liefst. Er moet ook gewassen worden, mijn kleren hebben al 5 weken geen wasmachine van binnen gezien. Een handwas dat was het wel zo'n beetje. Tijd voor een dag pauze.

Dus volg ik mijn hart en route 70 Yverdon uit. Eerst naar Orbe een vlak stuk in naar wat ik denk het slijt dal van een ooit gletcher uit de Alpen. Uitgesleten tussen rechts de bergen van de Jura en links de Alpenketen. Niet veel later kom ik in Orbe aan, vlak loopt nu eenmaal heel erg snel. Na het kleine stadje Orbe volg ik het riviertje stroomopwaarts en moet ik weer flink klimmen. De weg brengt me diep in het bos. Het is er stil, heel stil, op wat geritsel om me geen na. Zullen wel weer merels zijn denk ik. Die kunnen geheel alleen het geluid maken of er een groep zwijnen door het bos loopt. Toch klinkt het net iets harder, en voor me over het pad steken er ineens twee klein soort donkerbruine herten over. Niet veel later zie ik er nog een, en nog een. Dit stuk bos blijkt een enorme hert-dichtheid te bezitten. Nog nooit zag ik er zoveel op een dag, na twintig ben ik gestopt met tellen. Maar ze zijn snel en onverwacht, een foto wil dus maar niet lukken. Ik besluit mijn camera dus maar op te bergen en te genieten van wat ik zie, in plaats van als een sluipschutter door het bos te lopen gewapend met een fototoestel.

Een informatie bord niet veel later brengt uitkomst. De herten heten Chamois en komen hier in grote aantallen voor. Als troost heb ik een foto van de tekening voor jullie gemaakt.

Na het bos maakt de weg een scherpe bocht en loop ik naar het uiteinde van een diepe kloof toe. Tussen de bomen door zie ik de oude roestbruine pannen daken van een dorp. Ik kijk op mijn kaart waar ik zou moeten zijn. Romainmôtier zegt de wandelkaart die ik bij heb. Mijn hart lijkt over te slaan, nu al denk ik. De Chamois hebben de tijd doen vliegen. Volgens de route heb ik tussen Orbe en hier twee en een half uur gelopen.

De weg daalt verder af, dieper de kloof in en dichter naar de pannendaken. Voor me zie ik een dorp liggen als uit een schilderijtje, Huizen eromheen en een kerktoren die er bovenuitsteekt en op het diepste punt van de kloof als eerste is gebouwd. Conques daar denk ik aan, een dorp vorig jaar op mijn weg naar Santiago. Zo voelt het, zo'n plaats die om je heen gaat zitten,en je omarmt.

Vlak voor het dorp beginnen de klokken te luiden, en het tovert een glimlach op mijn gezicht. Al vaker heb ik mensen die met me mee liepen verteld, let maar op , als ik een dorp binnen loop luiden 9 van de 10 keer de klokken. Alsof ze roepen; pelgrim in zicht!!!!

Romainmôtier heeft dus op me gewacht. Ik ben maar een hoek om van de kerk verwijderd en als ik die omloop bots ik bijna tegen een zuster uit het klooster aan. Ze heeft haast, de klokken roepen haar ook. Als ze de schelp op mij rugzak ziet legt ze een hand op mijn schouder en ze lacht. Daarna loopt ze snel door, de poort onderdoor en de trapjes af naar de deur van de kerk.

En ik, ik kan niets anders doen dan haar volgen. In het tempo dat zij aangeeft loop ik door de kerkdeur. En mijn adem stokt, ik sta in een portaal voor de kerk. Het raakt me dieper dan ik kan omschrijven, het voelt als een plaats die ik ken. Maar er geweest ben ik er nooit.

Daarna gaat voor me de deur tussen het portaal en de kerk open, weer moet ik een aantal treden naar beneden. Het klokgelui is gestopt. Zij haast zich naar de kerkbanken die links en rechts van het kleine altaar staan. Ze is op mij na de laatste die arriveerd. Ik kies een plaats vooraan, doe mijn rugzak af, en trek een shirt over mijn hemdje.

Voor me waar de zuster ook is gaan zitten, zitten een stuk of 20 mensen. Ze zijn niet van de kerk, ze hebben gewone kleren aan en wandelschoenen.

Als ze gaan staan doe ik dat ook, niet wetende wat me te wachten staat. Het ziet er niet uit als een kerkdienst die te gebeuren staat.

Een van de mensen leest een gedicht voor uit een boekje, en na het gedicht wordt er gezongen. Het gaat over God, dat hoor ik maar het is geen heel echt kerklied. Zonder dat ik het in eerste instantie merk rollen de tranen over mijn wangen. De bijeenkomst die later eucemenisch blijkt te zijn wordt door een wandelclub uit Thun samen gevierd. Ze zingen, lezen wat voor en zijn samen stil. Het duurt alles bij elkaar een kwartier. Mijn tranen ook.

Om me heen is een kerk, die verre van perfect gebouwd is maar de ontroerenste is die ik ooit gezien heb.

In zijn imperfectie is hij precies goed. Hij staat hier al lang, hoor ik hem zeggen. En de mensen die hem gebouwd hebben waren gewone monniken, niet de perfecte bouwmeesters die men inhuurde voor een kathedraal van stand.

Niet elke muur staat loodrecht, elke zuil heeft wel ergens een knik. De schilderingen zijn met de hand aangebracht en volgen de lijnen in steen. Toch is deze kerk in zijn onvolkomenheid perfect, meer dan ik waar ook ooit voelde dient hij waar hij voor bedoeld is. Mensen het gevoel geven dat perfect zijn niet hoeft. Dat elke lijn en bocht jou jou maakt, en dat het prima is zoals het is. Deze kerk brengt die imperfecte mensen samen.

En ik voel dat het goed is; waar ik ben, wie ik ben, perfect of niet.

Ik ben Pascale, die soms bang is voor een oordeel, of voor het alleen zijn, de juiste keus niet altijd weet te maken. Maar deze kerk vind dat ok. Hij is ook niet perfect, maar hij staat hier toch maar meer dan duizend jaar.

Pelgrimswegen heb ik de laatste weken al veelvuldig uitgelegd bestaan alleen omdat mensen ze willen (blijven) lopen. Ook deze weg zou een "gewone" weg worden zonder de continuïteit van pelgrims. Ulteia zeggen ze op de Camino de Santiago, voorwaarts...continue...

Ook ik ben nodig voor die continuïteit en degene voor en achter mij. Samen maken wij van deze ogenschijnlijk gewone weg een pelgrimsweg. Duizenden misschien wel miljoenen  voetstappen staan er op deze wegen, en ook deze kerk waar ik nu inzit heeft ze voorbij zien komen. Het klooster bij de kerk bood en bied een veilige plek, verscholen in deze diepe kloof aan elke imperfecte pelgrim die er voorbij kwam.

Misschien hebben zij ook gevoeld wat ik nu voel;

Dat ik langzaam aan mijn eigen pelgrimstocht ben geworden.

Dat het gaat om 'het' zijn, en niet het 'er' zijn.

En dat maakt dat op deze plek geen plaats is voor één geloof, maar voor geloven;

In jezelf.

VF.....

14 juni 2011  Champlitte- Sevreux

Jacobus heeft het qua bewegwijzering net iets beter voor elkaar dan Petrus.

Volg de schelpen of af en toe een gele pijl erbij en je weet ; die kant voor Santiago.

Voor Rome lijkt dat net iets anders, gisteren en eergisteren was er nog niks. Zoek je eigen weg op de kaart, wij doen een suggestie.

Maar de pelgrimsvereniging in deze regio, france-comte is volgens mij een actieve club en is begonnen met de ballisage.

Okee er waren vandaag 5 verschillende aanduidingen door elkaar, maar als je weet waar je op moet letten kom je dus in Rome!

Ik ga proberen jullie op de hoogte te houden met foto's als ik weer n nieuwe tegenkom. Maar even voor de toelichting, VF met een geel balkje is naar Rome, VF in het wit is de weg terug! Niet door elkaar gooien want dan ben je weer terug bij af. Een geel silouet van een soort pelgrimsmannetje is je bent goed, met een pijl erbij is volg die richting. Dan zijn er de solo gele pijlen à la Santiago, pelgrims weten dan al snel ; hè ik ga de goede kant op. Als klap op de vuurpijl waren er af en toe hele sjieke borden, meestal bij een dorp om aan iedereen te laten zien, dit is de oude route naar Rome, en wij horen erbij!!

Fijn van de bewegwijzering is vooral dat je wegkomt van het asfalt, en loopt over onverharde wegen en langs weilanden. Ook kleinere dorpjes die hier soms aan het einde van een doodlopende weg liggen en mooie stukken bos zijn zo beter te belopen. In mijn boeken die ik bij heb ( uit 2010) staat dat de weg hier nog helemaal niet gemarkeerd is. Een goed teken dat het nu wel gebeurd. Ik denk dat Rome denkt, zoveel pelgrims naar Santiago, waarom wij ook niet?

De plaatselijke bewoners die ik spreek zien vooral die groei in de laatste 2 jaar. En alhoewel ik nog geen pelgrim ben tegengekomen weet ik van de jongen van de VVV dat er 2 achter me lopen. Ze slapen vanavond in de gite waar ik gisteren terecht kon.

Vanmorgen werd ik in "du poste" wakker van het geluid van de markt in opbouw. Eerst de mannen van de groente en fruit en de planten. Daarna kwamen de kleine autootjes van de kaasboertjes, de honing, de bakker en de slager. Voor onderweg koop ik een fromage chevre demi sec en een pain de campagne. Van de groenteman krijg ik een nectarine voor onderweg.

In het barretje aan de markt drink ik nog een koffie, terwijl de locals al een biere op de tafel hebben staan.

Vlak voor ik vertrek lopen de dame van de VVV en haar man de markt op, zij gaat aan t werk en hij gaat boodschappen. Na wat geen en weer geklets over ; "bien dormir ?" enzo vertel ik dat ik toch echt moet gaan. Het is inmiddels 10.00 en alhoewel ik maar 21 km hoef, wil ik niet de hele middag in de inmiddels felle zon lopen. Na een stevige handdruk ga ik op weg. De tekens achterna.

Al dagen lang hangt er in de middag onweer in de lucht die tegen de avond veranderd in een regenbui. Ook vandaag weer. Vlak voor Sevreux is er een haventje aan het kanaal van de rivier de Saone met een koffietentje waar ik kan schuilen en pauzeren tegelijk.

Bootmensen ook zo iets typisch ,en het levert één uur lang leuke gesprekken op. Na de haven is het nog 1 km naar t dorp waar ik zijn moet.

Via de lijst van dezelfde pelgrims association ben ik vanavond terecht gekomen bij Valerie en Roger en hun zoontjes van 6 en 8. Hun huis staat recht aan de rivier de Saone en op het grote stuk grond dat ze bezitten hebben ze een gite gebouwd. Speciaal voor pelgrims hanteren ze een veel goedkopere prijs en ik kan mee eten met de familie. Het eten is simpel en lekker, sla, aardappelgratinee en karbonades van de BBQ die ik voorzichtig afsla.( wat door de 2 zoontjes wordt toegejuigd) Natuurlijk is er na t eten eerst kaas en daarna zijn er nog kersen uit eigen tuin en huisgemaakte yoghurt en koffie en choco!!

  

Zonder die lijst had ik nu in een bed&breakfast in het saaie stadje Dampierre gezeten. Had ik niet het verschil in woord geleerd tussen een trap (escalier) en een ladder (ecelle) en geweten hoe je van 1 potje bio yoghurt 30 potjes yoghurt kan maken.

Pelgrims...

8 juni 2011   Autreville- Neufchateau- Domremy

Eigenwijs?? Ikke??

De weg zegt rechts over de eerst volgende weg terug naar de Romeinse weg. Maar het eerste veldpad rechts lijkt eigenlijk ook wel aantrekkelijk!

In de blub, door het hoge gras, door een koeienweiland, over een koeienverzamelplek-vangrail, door nog een wei met hoog gras, en door een hek blijkt de realiteit. Maar een half uur later staan we dan inderdaad weer op de Romeinse weg. Op pad naar Neufchateau.

We gaan via Saint Elophe, een belangrijke Romeinse stad, nu een dorp, waar om het "christelijk" te maken een wederom wonderlijke gebeurtenis plaatsvond. Saint Elophe, toen nog een gewone man kwam in opstand tegen de Romeinse heersers. Hij werd onthoofd, maar liep met zijn hoofd in zijn handen de berg naar het dorp op en verrichte onderweg een aantal wonderen en genezingen. Eenmaal boven zei het hoofd dat het begraven wilde worden bij de Romeinse tempel en dat er in zijn gedachtenis een kapel moest worden gebouwd op die plek. E voilà, gelukt!

Het dorp is christelijk en vernoemd naar de heilige Elophe.

De romeinse weg verdwijnt er onder het asfalt, en dus moeten we als we niet over de Route National willen lopen een weg door het bos nemen. Aangegeven met schelpjes en rode ruiten. De omgeving veranderd hier ineens enorm en de uitgestrekte velden met koren en maïs maken plaats voor hogere heuvels en meer bos. We lopen de streek Vosges in, hoofdleverancier van hout.

Via een beek door het dorp Fruze volgen we er het bospad.

Aan het einde van de weg vlak voor het bos begint hangt op een paal een jacobsweg bewegwijzering. Daaronder een echte jacobsschelp, en een elfenbankje met een zilverkleurige mini Jacobus erop. Natuurlijk maak ik er een foto van en dat is precies de bedoeling van de maker. In de deuropening 3 huizen terug staat een oudere man.

Saint-Jacques?? vraagt hij.

Of we iets willen drinken; voor we het weten zitten we in de keuken van hem en zijn vrouw aan de koffie. Alles willen ze weten over, hoe ver, hoe lang....

Er zijn koekjes en ik denk als ik het had gevraagd ook nog wel brood...

Na een half uur verlaten we zijn huis met een stevige handdruk en een Bon Courage.

Na het dorp Rollainville met een oude middeleeuwse brug, moeten we steil het dorp uit en naar de doorgaande weg. Om een uur of 4 zijn we in Neufchateau en nog een half uur later bij de Office de tourisme.  Maar geen pelgrimsplek! Alleen hele dure hotels. Eenmaal buiten zien we op het raam een briefje hangen. Voor pelgrims, in Domremy is een pelgrimsherberg en ze kunnen ons in Neufchateau ophalen. Een telefoontje later hebben we een bed met ontbijt en eten voor €25 pp. Over n uur is hij in Neufchateau en we spreken af voor het Office.

Eenmaal in Domremy , het geboortedoro van Jehanne 'd Arc zoals ze hier schrijven blijken er nog 2 andere pelgrims te zijn. Allebei uit Duitsland, een op de fiets en een die we in Toul al hadden ontmoet.

In ons "huisje" drinken we samen wijn en eten stokbrood. Een echte pelgrimsavond vol verhalen en herinneringen, en dat voelt vertrouwd.